NTR Intocht Sinterklaas

NTR Intocht Sinterklaas

De NTR intocht van Sinterklaas is een jaarlijks evenement dat rechtstreeks op televisie wordt uitgezonden en dat de aankomst van Sinterklaas in Nederland documenteert. Dit festijn is een geliefd onderdeel van de Nederlandse Sinterklaastraditie en trekt jaarlijks een groot aantal kijkers.

© NTR

Geschiedenis

Oorspronkelijk vond de intocht plaats in de tweede helft van november. Echter, om commerciële redenen werd deze traditie in 1994 vervroegd naar de zaterdag tussen 10 en 16 november. Tegenwoordig wordt de intocht gehouden op de eerste zaterdag na Sint-Maarten, wat betekent dat deze tussen 12 en 18 november valt.

De uitzendingen zijn in de loop der jaren veranderd. De begintijd was aanvankelijk in de middag, tussen 13:30 en 14:30 uur, maar werd vanaf 1979 vastgesteld op 12:00 uur. Tot en met 1985 duurden de uitzendingen doorgaans een uur, maar in 1986 werd de duur verlengd naar 70 à 95 minuten. Tegenwoordig zijn de uitzendingen meestal 75 minuten lang (van 12:00 tot 13:15 uur), soms met enige uitloop. De uitzendingen werden oorspronkelijk verzorgd door de NTS, vervolgens door de NOS vanaf 1969, door de NPS vanaf 1995, en sinds 2010 door de NTR. Sinds 2001 wordt de intocht ook dubbel uitgezonden: op de vaste zender NPO 3 en met doventolk op andere zenders zoals NPO 2, NPO 1, Zappelin 24 en NPO Zappelin Extra. Sinds 2023 is er ook een uitzending met audiodescriptie op NPO 2 extra.

In 2002 werd de intocht geïntegreerd in het Sinterklaasjournaal, dat de avonturen van Sinterklaas en zijn Pieten tijdens hun verblijf in Nederland volgt. Sinds 2022 wordt de verslaggeving ter plekke verzorgd door Rachel Rosier.

Uitzending

De sinterklaas intocht wordt sinds 1952 jaarlijks op de nationale televisie uitgezonden op een zaterdagmiddag in november. De eerste intocht vond plaats op 22 november 1952 en was een verslag van de intocht van Sinterklaas in Amsterdam. Tot en met 1963 werd de intocht elk jaar in Sinterklaas in Amsterdam gehouden, met uitzondering van 1960, toen de intocht in Rotterdam plaatsvond. Sindsdien wisselen de locaties van de televisieopnames jaarlijks. Gemeenten kunnen zich inschrijven om de intocht te organiseren, waarna de publieke omroep de uiteindelijke locatie bepaalt en een deel van de organisatie op zich neemt. In april of mei wordt bekendgemaakt waar Sinterklaas met zijn Pieten zal aankomen.

De intocht van 1985 was bijzonder omdat deze voor het eerst in een binnenhaven plaatsvond; eerdere intochten vonden plaats in zeehavens. In 2019 werd er vanuit het Spoorwegmuseum in Utrecht een speciale uittocht van Sinterklaas georganiseerd, met de titel 'Heerlijk avondje voor Sinterklaas'. Diverse bekende Nederlanders traden op, en er was een programma met quizzen, spelletjes en muzikale bijdragen, waaronder het Utrechtse kinderkoor. Deze avond vertrok Sinterklaas per trein vanuit het Spoorwegmuseum 'naar Spanje'. Ook werd hier voor het eerst het nieuwe Sinterklaaslied 'In December geloof ik alles' ten gehore gebracht. De presentatie was in handen van de Hoofdpiet en Dieuwertje Blok.

Uitzending in het coronatijdperk

Door de coronacrisis werden de NTR intochten in 2020 en 2021 aangepast. Deze jaren werden de intochten niet rechtstreeks uitgezonden, maar van tevoren opgenomen. In 2020 meerde de Sint met zijn stoomboot in Elburg aan, maar er was geen publiek aanwezig. De plaatsnaam werd niet bekendgemaakt om te voorkomen dat mensen naar de locatie zouden komen. Tijdens de uitzending werd gesuggereerd dat deze rechtstreeks werd uitgezonden. Sinterklaas (Stefan de Walle) Sinterklaas maakte geen rondrit door de stad, maar ging direct naar het 'Grote Pietenhuis', dat in Paleis Soestdijk was ingericht, waar hij een defilé afnam van kinderen uit verschillende plaatsen die vergezeld waren door hun burgemeester.

In 2021 vond de gehele intocht plaats in en rond Paleis Soestdijk. Ook dat jaar werd de plaatsnaam in de uitzending niet onthuld. De Sint was al eerder in Nederland aangekomen om de taak van de Luisterpiet over te nemen. Daarna nam hij opnieuw bij Paleis Soestdijk het defilé af. De stoomboot meerde in die tijd aan in de haven van Spakenburg, maar zonder Sinterklaas aan boord, wat het eerste jaar was waarin de stoomboot zonder de goedheiligman aankwam.

De Stoomboot

Sinterklaas en zijn Pieten tijdens de feestelijke intocht op de stoomboot in 2023 © NTR

Sinds de eerste uitzending in 1952 meerde Sinterklaas aan met de motorboot Spanje in Amsterdam. Vanaf 1964 werden wisselende boten gebruikt, zoals de stoomboot Hr.Ms. Zeefakkel A903 in 1978, totdat in 1985 het stoomschip de Hydrograaf in gebruik werd genomen als Pakjesboot 12. Dit schip werd tot 2022 jaarlijks gebruikt, waarna het zijn naam wijzigde naar "De Stoomboot". Deze naamswijziging werd in de verhaallijn van het Sinterklaasjournaal aangekondigd met de mededeling dat de 'oude' Pakjesboot 12 was gezonken en dat Sinterklaas een nieuw schip zou krijgen.

Hoewel de Hydrograaf officieel een dieselmotor heeft, wordt de rook uit de schoorsteen nagebootst. Oorspronkelijk werd dit gedaan met rookpotten, maar sinds 2005 vallen deze onder de Wet wapens en munitie, en sindsdien wordt een rookmachine gebruikt.

Sinterklaas heeft niet altijd met de Hydrograaf kunnen aankomen. In de jaren 1993, 2001 en 2012 moesten andere boten worden gebruikt omdat de Hydrograaf niet bij de stad kon komen, bijvoorbeeld vanwege te lage bruggen. Zo werd in 1993 de Pakjesboot 13 (de ss Succes) ingezet, gevolgd door de Pakjesboot 14 (de ss Maria C) in 2001 en de Stoomboot 0475 (de Dilles) in 2012. In 2019 kon Sinterklaas niet per boot aankomen omdat Apeldoorn, waar de intocht plaatsvond, niet per boot bereikbaar was. In dat jaar arriveerde de goedheiligman per stoomtrein van de VSM. In 2022 kwam hij, vanwege het "zinken van de stoomboot", per vliegtuig aan op Rotterdam The Hague Airport om daar zijn nieuwe boot in ontvangst te nemen waarmee hij naar Hellevoetsluis voer.

Presentatie en Verslaggeving

De presentatoren en verslaggevers van de NTR Intocht zijn in de loop der jaren veranderd. Hieronder volgt een overzicht:

Huidige presentatoren/verslaggevers

• Dieuwertje Blok - Presentatrice (2002-2023)
• Merel Westrik - Presentatrice (2024-heden)
• Jeroen Kramer - Verslaggever (2007-heden)
• Rachel Rosier - Verslaggeefster (2022-heden)

Voormalige presentatoren/verslaggevers

• Mies Bouwman - Verslaggeefster (1967-1972)
• Edwin Rutten - Verslaggever (1973, 1984)
• Rob de Nijs (1975)
• Sonja Barend - Verslaggeefster (1976)
• Wieteke van Dort (1977, 1979)
• Koos Postema - Verslaggever (1979)
• Henk van Stipriaan (1981)
• Aart Staartjes - Presentator/verslaggever (1982-1983, 1985-2001)
• Rik Hoogendoorn - Verslaggever (2002-2006)
• Lot Lohr - Verslaggeefster (2002)
• Aldith Hunkar (2002)
• Dolores Leeuwin - Verslaggeefster (2012-2015)
• Lex Uiting - Verslaggever (2016)
• Charlie Chan Dagelet - Verslaggeefster (2017)